ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္း (လြတ္လပ္ေရးဖခင္)
စတုတၳျမန္မာႏိုင္ငံကို စတင္ထူေထာင္ခဲ့ေသာ သူသည္ ရိုးသားသည္ ဟူေသာဂုဏ္ပုဒ္၊၊ ျမန္မာ့လြတ္လပ္ေရးအတြက္ တစိုက္မက္မက္ေဆာင္ရြက္ခဲ့ေသာ သူ႕အရည္အခ်င္း၊ ျပည္သူမ်ားတသသျဖစ္ေစေအာင္လုပ္ခဲ့သူျဖစ္သည္။ သူသည္ျမန္မာ့လြတ္လပ္ေရးရဲ႕ ဖခင္ႀကီး ျဖစ္ၿပီး၊ စတုတၳျမန္မာႏိုင္ငံ၏ တပ္မေတာ္ကို ဖြဲ႕စည္းခဲ့ေသာ သေႏၶအစျဖစ္သည့္ ရဲေဘာ္သုံးက်ိပ္တြင္ ေခါင္းေဆာင္ျဖစ္ကာ ေခတ္သစ္ျမန္မာ့တပ္မေတာ္ကို ထူေထာင္ခဲ့သူျဖစ္သည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ လူထုေထာက္ခံမႈအမ်ားဆုံးရရွိေသာသူသည္ တိုင္းရင္းသား စည္းလုံးညီညြတ္မႈကို ပုံေဖာ္ေပးခဲ့သူျဖစ္သည္။ လူငယ္မ်ား၏ စံထားေလာက္ေသာ၊ စံထားသင့္ေသာ ေခါင္းေဆာင္ တစ္ေယာက္ ျဖစ္သည္။ လူမသမာတို႕၏ လုပ္ၾကံမႈေၾကာင့္ က်ဆုံးခဲ့ေသာ အာဇာနည္ပုဂၢိဳလ္တစ္ေယာက္ျဖစ္သည္။
ဦးႏု (လြတ္လပ္ေသာ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ပထမဆုံး၀န္ႀကီးခ်ဳပ္)
သူသည္ လြတ္လပ္ေသာျမန္မာႏိုင္ငံကို ၀န္ၾကီးခ်ဳပ္အျဖစ္ ပထမဆုံး ဦးေဆာင္ေပးခဲ့ေသာ ႏိုင္ငံေခါင္းေဆာင္တစ္ေယာက္ျဖစ္သည္။ သူ႕လက္ထပ္တြင္ ျပင္းထန္လွေသာ ျပင္တြင္းစစ္ျဖစ္ပြားခဲ့သည္။ သူသည္ျမန္မာ့လြတ္လပ္ေရး အခန္းက႑တြင္ မေမ့ထားအပ္ေသာ ပုဂၢိဳလ္တစ္ဦးျဖစ္သည္။ သူေဖာ္ေဆာင္ခဲ့ေသာ ျမန္မာျပည္စီးပြားေရးစီမံကိန္းတစ္ခုျဖစ္ေသာ ျပည္ေတာ္သာစီမံကိန္းသည္ ျမန္မာျပည္ စီးပြားေရးဖြံ႔ၿဖိဳးတိုးတက္ေစရန္ ေဆာင္ရြက္ခ်က္တစ္ခုျဖစ္သည္။ ယေန႔ စစ္အစိုးရပုံမွားရိုက္ထားေသာ ႏိုင္ငံေတာ္ဖြံ႕ၿဖိဳးေရး စီမံကိန္းမ်ားသည္ သူ၏ျပည္ေတာ္သာစီမံကိန္းကို ပုံတူကူးထားသည္။ ျပည္ေတာ္သာစီမံကိန္းတြင္ မေဆာင္ရြက္လိုက္ရေသာ္လည္း ပါ၀င္သည့္ စီမံကိန္းမ်ားအနက္ မူးျမစ္၀ွမ္းစီမံကိန္း (စိုက္ပ်ိဳးေရးႏွင့္လွ်ပ္စစ္က႑) ႏွင့္ စစ္ေတာင္းျမစ္၀ွမ္းစီမံကိန္း (စိုက္ပ်ိဳးေရး ႏွင့္ လွ်ပ္စစ္က႑) တို႔သည္ ယခုေခတ္ စစ္အစိုးရလက္ထက္တြင္ အဓိကလုပ္ငန္းမ်ားျဖစ္သည္။ ပါလီမန္ဒီမိုကေရစီစနစ္ကို ယုံၾကည္ေသာ သူသည္ ျပည္သူလူထု၏ေရြးေကာက္တင္ေျမွာက္မႈႏွင့္သာ အစိုးရဖြဲ႔ခဲ့ေသာသူျဖစ္သည္။
ဗိုလ္ခ်ဳပ္ၾကီးေန၀င္း (စစ္အာဏာရွင္စနစ္ပုံသြင္းခဲ့သူ)
လြတ္လပ္ေသာ ေခတ္သစ္ျမန္မာႏိုင္ငံကို ပထမဆုံး စစ္တပ္အာဏာ သိမ္းမႈကိုေခါင္းေဆာင္ခဲ့ေသာ ပုဂၢိဳလ္တစ္ဦးျဖစ္ေသာ သူသည္ စတုတၳျမန္မာႏိုင္ငံ တပ္မေတာ္ကို ဖြဲ႕စည္းခဲ့ေသာ သေႏၶအစျဖစ္သည့္ ရဲေဘာ္သုံးက်ိပ္တြင္ ပါ၀င္ခဲ့ေသာသူတစ္ဦးျဖစ္သည္။ မယားအမ်ားအျပားယူကာ ႏိုင္ငံေတာ္ဘ႑ာကို သုံးျဖဳန္းခဲ့ေသာသူသည္ ႏိုင္ငံေတာ္အာဏာကို အစြန္းဆုံးအထိခ်ဳပ္ကိုင္ကာ အဆင္းရဲဆုံးႏိုင္ငံဘ၀သို႕ တြန္းပို႕ခဲ့သည္။ တစ္ပါတီမဆလ အာဏာရွင္စနစ္ ထူေထာင္ခဲ့ေသာသူသည္ ျမန္မာ့တပ္မေတာ္ကို သူေစလိုရာ ျပည္သူလူထုကို ႏွိပ္စက္သည့္ စစ္တပ္ျဖစ္ေအာင္ ပုံသြင္းယူခဲ့သည္။ ေက်ာင္းသားမ်ားကို ဓား ဓားျခင္း၊ လွံ လွံျခင္း (တကယ္ေတာ့ လက္နက္မရွိသူမ်ားကို ေသနက္ႏွင့္ရင္ဆိုင္ခဲ့သူျဖစ္သည္။) ဟုေျပာခဲ့ေသာသူသည္ လက္နက္မဲ့ေက်ာင္းသားမ်ား၏ သမဂၢအေဆာက္အဦးကို ဒိုင္းနမိုက္ႏွင့္ခြဲခိုင္းခဲ့သည္။ ဆူပူေအာင္လုပ္သူမ်ားကို ေသနက္ႏွင့္တည့္တည့္ပစ္မည္ဟု ၿခိမ္းေျခာက္ခဲ့ေသာသူသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ပညာေရး ႏွင့္ က်န္းမာေရးက႑ တို႕ကို ေအာက္ဆုံးေရာက္ေအာင္တြန္းပို႕ခဲ့သည္။ သူ႕ကို ျမန္မာျပည္သူမ်ားက ၁၉၈၈ ခုႏွစ္တြင္ ထုႏွင့္ထည္ႏွင့္ ႏိုင္ငံအ၀န္းဆႏၵျပကာ ဖယ္ရွားပစ္ခဲ့သည္။ သူသည္ ေခတ္သစ္ ျမန္မာႏိုင္ငံ တြင္ စစ္တပ္အာဏာသိမ္းကို ႏွစ္ၾကိမ္တိုင္ေခါင္းေဆာင္ခဲ့သည့္ အျပင္ တတိယအၾကိမ္စစ္တပ္အာဏာသိမ္းမႈကိုလည္း ေနာက္ကြယ္မွ ၾကိဳးကိုင္ခဲ့သည္။
ဦးစိန္လြင္ (တေဇာက္ကန္း)
ဘဲဥတစ္လုံး ႏွစ္က်ပ္ခြဲ စိန္လြင္ေခါင္းကိုခြဲ၊ ဆန္တျပည္ ဆယ့္ေျခာက္က်ပ္ စိန္လြင္ေခါင္းကိုျဖတ္ ဟု ၁၉၈၈ ခုႏွစ္က ျပည္သူလူထု၏ ေလွာင္ေျပာင္ျခင္းကိုခံခဲ့ရေသာသူသည္ ျမန္မာျပည္သမိုင္းတြင္ ၁၈ ရက္သာခံခဲ့ေသာ ႏိုင္ငံေခါင္းေဆာင္တစ္ဦးျဖစ္သည့္အျပင္ သူ႕လက္ထက္တြင္ လက္နက္မဲ့ဆႏၵျပသူမ်ားကို ပစ္သတ္ရန္ စစ္တပ္ကိုအမိန္႔ေပးခဲ့သူျဖစ္သည္။ အရွင္ဖမ္းမိေသာ တိုင္းရင္းသားကရင္ေခါင္းေဆာင္ ေစာဘဦးၾကီးကို ပစ္သက္ခဲ့သူဟု စြပ္စြဲခံရေသာသူသည္ ရန္ကုန္တကၠသိုလ္ေက်ာင္းသားသမဂၢကို ၿဖိဳဖ်က္ရာတြင္ လက္ေတြ႕ပါ၀င္ခဲ့ေသာသူျဖစ္သည္။
ေဒါက္တာေမာင္ေမာင္ (ျပည္သူလူထုကိုလွည့္ဖ်ားသူ)
နဖူးေျပာင္ေျပာင္ ဦးေမာင္ေမာင္ အ႐ူးေထာင္ကို ပို႔လိုက္ၾကဟု လူထု၏ေလွာင္ေျပာင္ခံခဲ့ရေသာသူသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံသမိုင္းတြင္ ရက္အနည္းသာခံသည့္ ေခါင္းေဆာင္မ်ားထဲတြင္ အပါအ၀င္ျဖစ္သည္။ ျပည္သူကိုေလေျပေသြးကာ တကသအေဆာက္အဦးၾကီး ကို ေပ်ာ္ေပ်ာ္ပါးပါး အုတ္ျမစ္ခ်ၾကပါစို႕လို႕ေျပာခဲ့ေသာသူသည္ စစ္တပ္အာဏာသိမ္းေအာင္ လမ္းဖြင့္ေပးခဲ့သူျဖစ္ၿပီး စစ္တပ္အာဏာသိမ္းမႈကို ဥပေဒေၾကာင္းအရ ေနာက္ကြယ္မွ အၾကံေပးခဲ့သူျဖစ္သည္။ သူ႕လက္ထက္တြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံကို အဆင္းရဲဆုံး ႏိုင္ငံအျဖစ္တြန္းပို႕ခဲ့ေသာ မဆလ တပါတီစနစ္သည္ လူထု၏ တခဲနက္ဆန္႔က်င္မႈမ်ားေၾကာင့္ ျပဳတ္က်ခဲ့ရသည္။
ဗိုလ္ခ်ဳပ္မွဴးၾကီးေစာေမာင္ (အႏိုင္ရတဲ့သူကိုလြဲေပးၿပီး စစ္တန္းလ်ားျပန္မယ္ဟုေျပာခဲ့သူ)
ေခတ္သစ္ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ တတိယအၾကိမ္ေျမာက္ စစ္တပ္အာဏာသိမ္းမႈကို ေခါင္းေဆာင္ခဲ့ေသာ သူသည္ စက္တင္ဘာ ၁၈ ရက္ေန႕တြင္ တိုင္းျပည္ ေခ်ာက္ထဲက်ေတာ့မည္ဟုအေၾကာင္းျပကာ ဆႏၵျပေနေသာ ျပည္သူလူထုၾကီးႏွင့္ သပိတ္စခန္းမ်ားကို ႏိုင္ငံလုံးအႏွံ႕ ပစ္ခက္ကာ ျဖိဳခြင္းခဲ့သူျဖစ္သည္။ ၁၉၉၀ ျပည့္ႏွစ္ တြင္လြတ္လပ္ၿပီး တရားမွ်ေသာ ပါတီစုံအေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲက်င္းပေပးခဲ့ေသာ သူသည္ အႏိုင္ရေသာပါတီကို အာဏာလြဲေပးကာ စစ္တန္းလ်ား ျပန္မည္ဟုေျပာခဲ့ေသာသူျဖစ္သည္။ ရဟန္းသံဃာမ်ား၏ စစ္တပ္ကိုသပိတ္ေမွာက္မႈကို ႏွိမ္ႏွင္းခဲ့ေသာသူသည္ စိတ္ပုတီးတဖက္ ေသနက္တစ္ဖက္ကိုင္သည္အထိ ျပည္သူလူထုေရွ႕တြင္ စိတ္ဂေယာင္ေျခာက္ျခား ျဖစ္ခဲ့သည္။ အာဏာသိမ္းစစ္တပ္ ကို ကိုယ္စားျပဳေသာအဖြဲ႔ျဖစ္သည့္ ႏိုင္ငံေတာ္ၿငိမ္၀ပ္ပိျပားမႈတည္ေဆာက္ေရးအဖြဲ႔ (န၀တ) ကိုေခါင္းေဆာင္ေသာသူသည္ ၁/၉၀ ဟုေခၚေသာ ေရြးေကာက္ခံကိုယ္စားလွယ္ မ်ားမွ ႏိုင္ငံေတာ္အေျခခံဥပေဒကိုေရးဆြဲရမည္ဟူေသာ အမိန္႕ကိုထုတ္ျပန္ခဲ့ေသာ္လည္း အေကာင္အထည္ေဖာ္ မသြားႏိုင္ခဲ့ဘဲ စစ္တပ္တြင္းတန္ျပန္အာဏာသိမ္းျခင္းကိုခံခဲ့ရသည္။ သူ႕လက္ထက္တြင္ တိုင္းျပည္ ေခ်ာက္ထဲသို႕ တကယ္ေရာက္သြားခဲ့သည္။
ဗိုလ္ခ်ဳပ္မွဴးၾကီးသန္းေရႊ (ဘုရင္႐ူးစစ္အာဏာရွင္)
ဗိုလ္ခ်ဳပ္မွဴးၾကီးေစာေမာင္ ကို ဖယ္ရွားကာ အာဏာယူလာေသာသူသည္ ႏိုင္ငံေတာ္ၿငိမ္၀ပ္ပိျပားမႈ တည္ေဆာက္ေရးအဖြဲ႔ (န၀တ) ဟူေသာ အမည္မွ ႏိုင္ငံေတာ္ေအးခ်မ္းသာယာေရးႏွင့္ဖြံ႔ၿဖိဳးေရးေကာင္စီ (နအဖ) သို႕အမည္ ေျပာင္းၿပီး အမိန္႕အမွတ္ ၁/၉၀ ျဖင့္ ကတိေပးခဲ့ေသာ ေရြးေကာက္ခံ ကိုယ္စားလွယ္မ်ားမွ ႏိုင္ငံေတာ္အေျခခံဥပေဒကိုေရးဆြဲရမည္ဟူေသာ အခ်က္ကို မ်က္ကြဲျပဳခ်င္သူျဖစ္သည္။ အမည္ေျပာင္းရုံႏွင့္ ကတိတစ္ခုကို ဖ်က္ပစ္လိုက္ၿပီဟုထင္ေနေသာသူသည္ သူ႕လက္ထက္တြင္ စစ္တပ္လူတန္းစားတရပ္ ေပၚေပါက္လာခဲ့ၿပီး အရာရာကို အေပၚစီးမွ ခ်ဳပ္ကိုင္လာခဲ့ၾကသည္။ ျမန္မာ့လြတ္လပ္ေရးသမိုင္း ႏွင့္ အာဇာနည္မ်ား၏ အခန္းက႑ ကိုေမွးမွိန္ေအာင္လုပ္ခ်င္ေသာသူသည္ ေနျပည္ေတာ္ဟု ေခၚေသာ ၿမိဳ႕ေတာ္သစ္ကိုတည္ေဆာက္ခဲ့ၿပီး ပေဒသရာဇ္ဘုရင္တပါးကဲ့သို႕ ျပဳမူခ်င္သူျဖစ္သည္။ သူ႕လက္ထပ္တြင္ သဘာ၀ဓါတ္ေငြ႕ႏွင့္ အျခားသယံဇာတမ်ားမွ စံခ်ိန္တင္ ႏိုင္ငံျခား၀င္ေငြရရွိခဲ့ေသာ္လည္း ျမန္မာႏိုင္ငံမွ ဒုက္ခသည္မ်ားသည္ အိမ္နီးခ်င္းႏိုင္ငံမ်ားႏွင့္ ကမၻာ့ႏိုင္ငံအသီးသီးသို စံခ်ိန္တင္ထြက္ေျပးခဲ့ၾကသည္။ စစ္တပ္အတြင္း သူႏွင့္အတူ အာဏာသိမ္းရာတြင္ ပါ၀င္ခဲ့ေသာသူမ်ားအပါအ၀င္ စစ္တပ္အတြင္း အစုလိုက္အျပဳံလိုက္ ရွင္းလင္းဖယ္ရွားခဲ့ေသာ သူသည္ ၂၀၀၇ ခုႏွစ္ စက္တင္ဘာတြင္ ေမတၱာပို႔ လမ္းေလွ်ာက္ေသာ ရဟန္းေတာ္မ်ား ႏွင့္ ျပည္သူမ်ားကို ကမၻာတုန္ေအာင္ ႏွိမ္ႏွင္းခဲ့ေသာသူျဖစ္သည္။ ဦးေန၀င္း၏မိသားစု ကို အတုယူေသာ သူ၏မိသားစုသည္ ႏိုင္ငံေက်ာ္ မဂၤလာေဆာင္တစ္ခုကို ဆင္းရဲေသာ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ စိန္စီကာက်င္းခဲ့သည္။ သူလက္ထက္တြင္ တိုင္းျပည္၏အေရးၾကီးေသာ အေျခခံဥပေဒကို ျပည္သူလူထုေရြးေကာက္ခံပုဂိၢဳလ္အမ်ားစု မပါ၀င္ဘဲ ေရးဆြဲခဲ့ၿပီး အျငင္းပြားဖြယ္ အတည္ျပဳခဲ့သူလည္းျဖစ္သည္။ သူ၏လက္ထက္တြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံသမိုင္းတြင္ တခါမွမျဖစ္ဘူးေသာ အဆိုးရြားဆုံး၊ လူအေသအေပ်ာက္အမ်ားဆုံး နာဂစ္မုန္တိုင္း ျဖစ္ခဲ့ၿပီး ကမၻာတြင္ အျငင္းပြားမႈအမ်ားဆုံးေသာ ကယ္ဆယ္ေရးေဆာင္ရြက္မႈလုပ္ငန္းအား ကုလသမဂၢ၊ အာဆီယံ ႏွင့္ အျခားႏိုင္ငံတကာတို႕ အကန္႕အသတ္ မ်ားႏွင့္ေဆာင္ရြက္ေနၾကရသည္။ သူသည္ လက္ရွိျမန္မာႏိုင္ငံကို အုပ္ခ်ဳပ္ေနလ်က္ရွိၿပီး လူအေသအေပ်ာက္ အမ်ားဆုံးျဖစ္ခဲ့သည့္ သဘာ၀ေဘးအႏၱရာယ္ကို လွစ္လ်ဴရႈကာ အတည္ျပဳခဲ့ေသာ အေျခခံဥပေဒအရ ၂၀၁၀ တြင္ ျပဳလုပ္မည့္ ေရြးေကာက္ပြဲကို ေစာင့္ေမ်ာ္လ်က္ရွိသည္။ ၾကားတြင္သူဘာျဖစ္မည္ဆိုသည္ကိုေတာ့ ေစာင့္ၾကည့္ ရမည္ျဖစ္သည္။
စတုတၳျမန္မာႏိုင္ငံကို စတင္ထူေထာင္ခဲ့ေသာ သူသည္ ရိုးသားသည္ ဟူေသာဂုဏ္ပုဒ္၊၊ ျမန္မာ့လြတ္လပ္ေရးအတြက္ တစိုက္မက္မက္ေဆာင္ရြက္ခဲ့ေသာ သူ႕အရည္အခ်င္း၊ ျပည္သူမ်ားတသသျဖစ္ေစေအာင္လုပ္ခဲ့သူျဖစ္သည္။ သူသည္ျမန္မာ့လြတ္လပ္ေရးရဲ႕ ဖခင္ႀကီး ျဖစ္ၿပီး၊ စတုတၳျမန္မာႏိုင္ငံ၏ တပ္မေတာ္ကို ဖြဲ႕စည္းခဲ့ေသာ သေႏၶအစျဖစ္သည့္ ရဲေဘာ္သုံးက်ိပ္တြင္ ေခါင္းေဆာင္ျဖစ္ကာ ေခတ္သစ္ျမန္မာ့တပ္မေတာ္ကို ထူေထာင္ခဲ့သူျဖစ္သည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ လူထုေထာက္ခံမႈအမ်ားဆုံးရရွိေသာသူသည္ တိုင္းရင္းသား စည္းလုံးညီညြတ္မႈကို ပုံေဖာ္ေပးခဲ့သူျဖစ္သည္။ လူငယ္မ်ား၏ စံထားေလာက္ေသာ၊ စံထားသင့္ေသာ ေခါင္းေဆာင္ တစ္ေယာက္ ျဖစ္သည္။ လူမသမာတို႕၏ လုပ္ၾကံမႈေၾကာင့္ က်ဆုံးခဲ့ေသာ အာဇာနည္ပုဂၢိဳလ္တစ္ေယာက္ျဖစ္သည္။ဦးႏု (လြတ္လပ္ေသာ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ပထမဆုံး၀န္ႀကီးခ်ဳပ္)
သူသည္ လြတ္လပ္ေသာျမန္မာႏိုင္ငံကို ၀န္ၾကီးခ်ဳပ္အျဖစ္ ပထမဆုံး ဦးေဆာင္ေပးခဲ့ေသာ ႏိုင္ငံေခါင္းေဆာင္တစ္ေယာက္ျဖစ္သည္။ သူ႕လက္ထပ္တြင္ ျပင္းထန္လွေသာ ျပင္တြင္းစစ္ျဖစ္ပြားခဲ့သည္။ သူသည္ျမန္မာ့လြတ္လပ္ေရး အခန္းက႑တြင္ မေမ့ထားအပ္ေသာ ပုဂၢိဳလ္တစ္ဦးျဖစ္သည္။ သူေဖာ္ေဆာင္ခဲ့ေသာ ျမန္မာျပည္စီးပြားေရးစီမံကိန္းတစ္ခုျဖစ္ေသာ ျပည္ေတာ္သာစီမံကိန္းသည္ ျမန္မာျပည္ စီးပြားေရးဖြံ႔ၿဖိဳးတိုးတက္ေစရန္ ေဆာင္ရြက္ခ်က္တစ္ခုျဖစ္သည္။ ယေန႔ စစ္အစိုးရပုံမွားရိုက္ထားေသာ ႏိုင္ငံေတာ္ဖြံ႕ၿဖိဳးေရး စီမံကိန္းမ်ားသည္ သူ၏ျပည္ေတာ္သာစီမံကိန္းကို ပုံတူကူးထားသည္။ ျပည္ေတာ္သာစီမံကိန္းတြင္ မေဆာင္ရြက္လိုက္ရေသာ္လည္း ပါ၀င္သည့္ စီမံကိန္းမ်ားအနက္ မူးျမစ္၀ွမ္းစီမံကိန္း (စိုက္ပ်ိဳးေရးႏွင့္လွ်ပ္စစ္က႑) ႏွင့္ စစ္ေတာင္းျမစ္၀ွမ္းစီမံကိန္း (စိုက္ပ်ိဳးေရး ႏွင့္ လွ်ပ္စစ္က႑) တို႔သည္ ယခုေခတ္ စစ္အစိုးရလက္ထက္တြင္ အဓိကလုပ္ငန္းမ်ားျဖစ္သည္။ ပါလီမန္ဒီမိုကေရစီစနစ္ကို ယုံၾကည္ေသာ သူသည္ ျပည္သူလူထု၏ေရြးေကာက္တင္ေျမွာက္မႈႏွင့္သာ အစိုးရဖြဲ႔ခဲ့ေသာသူျဖစ္သည္။ဗိုလ္ခ်ဳပ္ၾကီးေန၀င္း (စစ္အာဏာရွင္စနစ္ပုံသြင္းခဲ့သူ)
လြတ္လပ္ေသာ ေခတ္သစ္ျမန္မာႏိုင္ငံကို ပထမဆုံး စစ္တပ္အာဏာ သိမ္းမႈကိုေခါင္းေဆာင္ခဲ့ေသာ ပုဂၢိဳလ္တစ္ဦးျဖစ္ေသာ သူသည္ စတုတၳျမန္မာႏိုင္ငံ တပ္မေတာ္ကို ဖြဲ႕စည္းခဲ့ေသာ သေႏၶအစျဖစ္သည့္ ရဲေဘာ္သုံးက်ိပ္တြင္ ပါ၀င္ခဲ့ေသာသူတစ္ဦးျဖစ္သည္။ မယားအမ်ားအျပားယူကာ ႏိုင္ငံေတာ္ဘ႑ာကို သုံးျဖဳန္းခဲ့ေသာသူသည္ ႏိုင္ငံေတာ္အာဏာကို အစြန္းဆုံးအထိခ်ဳပ္ကိုင္ကာ အဆင္းရဲဆုံးႏိုင္ငံဘ၀သို႕ တြန္းပို႕ခဲ့သည္။ တစ္ပါတီမဆလ အာဏာရွင္စနစ္ ထူေထာင္ခဲ့ေသာသူသည္ ျမန္မာ့တပ္မေတာ္ကို သူေစလိုရာ ျပည္သူလူထုကို ႏွိပ္စက္သည့္ စစ္တပ္ျဖစ္ေအာင္ ပုံသြင္းယူခဲ့သည္။ ေက်ာင္းသားမ်ားကို ဓား ဓားျခင္း၊ လွံ လွံျခင္း (တကယ္ေတာ့ လက္နက္မရွိသူမ်ားကို ေသနက္ႏွင့္ရင္ဆိုင္ခဲ့သူျဖစ္သည္။) ဟုေျပာခဲ့ေသာသူသည္ လက္နက္မဲ့ေက်ာင္းသားမ်ား၏ သမဂၢအေဆာက္အဦးကို ဒိုင္းနမိုက္ႏွင့္ခြဲခိုင္းခဲ့သည္။ ဆူပူေအာင္လုပ္သူမ်ားကို ေသနက္ႏွင့္တည့္တည့္ပစ္မည္ဟု ၿခိမ္းေျခာက္ခဲ့ေသာသူသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ပညာေရး ႏွင့္ က်န္းမာေရးက႑ တို႕ကို ေအာက္ဆုံးေရာက္ေအာင္တြန္းပို႕ခဲ့သည္။ သူ႕ကို ျမန္မာျပည္သူမ်ားက ၁၉၈၈ ခုႏွစ္တြင္ ထုႏွင့္ထည္ႏွင့္ ႏိုင္ငံအ၀န္းဆႏၵျပကာ ဖယ္ရွားပစ္ခဲ့သည္။ သူသည္ ေခတ္သစ္ ျမန္မာႏိုင္ငံ တြင္ စစ္တပ္အာဏာသိမ္းကို ႏွစ္ၾကိမ္တိုင္ေခါင္းေဆာင္ခဲ့သည့္ အျပင္ တတိယအၾကိမ္စစ္တပ္အာဏာသိမ္းမႈကိုလည္း ေနာက္ကြယ္မွ ၾကိဳးကိုင္ခဲ့သည္။ဦးစိန္လြင္ (တေဇာက္ကန္း)
ဘဲဥတစ္လုံး ႏွစ္က်ပ္ခြဲ စိန္လြင္ေခါင္းကိုခြဲ၊ ဆန္တျပည္ ဆယ့္ေျခာက္က်ပ္ စိန္လြင္ေခါင္းကိုျဖတ္ ဟု ၁၉၈၈ ခုႏွစ္က ျပည္သူလူထု၏ ေလွာင္ေျပာင္ျခင္းကိုခံခဲ့ရေသာသူသည္ ျမန္မာျပည္သမိုင္းတြင္ ၁၈ ရက္သာခံခဲ့ေသာ ႏိုင္ငံေခါင္းေဆာင္တစ္ဦးျဖစ္သည့္အျပင္ သူ႕လက္ထက္တြင္ လက္နက္မဲ့ဆႏၵျပသူမ်ားကို ပစ္သတ္ရန္ စစ္တပ္ကိုအမိန္႔ေပးခဲ့သူျဖစ္သည္။ အရွင္ဖမ္းမိေသာ တိုင္းရင္းသားကရင္ေခါင္းေဆာင္ ေစာဘဦးၾကီးကို ပစ္သက္ခဲ့သူဟု စြပ္စြဲခံရေသာသူသည္ ရန္ကုန္တကၠသိုလ္ေက်ာင္းသားသမဂၢကို ၿဖိဳဖ်က္ရာတြင္ လက္ေတြ႕ပါ၀င္ခဲ့ေသာသူျဖစ္သည္။ေဒါက္တာေမာင္ေမာင္ (ျပည္သူလူထုကိုလွည့္ဖ်ားသူ)
နဖူးေျပာင္ေျပာင္ ဦးေမာင္ေမာင္ အ႐ူးေထာင္ကို ပို႔လိုက္ၾကဟု လူထု၏ေလွာင္ေျပာင္ခံခဲ့ရေသာသူသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံသမိုင္းတြင္ ရက္အနည္းသာခံသည့္ ေခါင္းေဆာင္မ်ားထဲတြင္ အပါအ၀င္ျဖစ္သည္။ ျပည္သူကိုေလေျပေသြးကာ တကသအေဆာက္အဦးၾကီး ကို ေပ်ာ္ေပ်ာ္ပါးပါး အုတ္ျမစ္ခ်ၾကပါစို႕လို႕ေျပာခဲ့ေသာသူသည္ စစ္တပ္အာဏာသိမ္းေအာင္ လမ္းဖြင့္ေပးခဲ့သူျဖစ္ၿပီး စစ္တပ္အာဏာသိမ္းမႈကို ဥပေဒေၾကာင္းအရ ေနာက္ကြယ္မွ အၾကံေပးခဲ့သူျဖစ္သည္။ သူ႕လက္ထက္တြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံကို အဆင္းရဲဆုံး ႏိုင္ငံအျဖစ္တြန္းပို႕ခဲ့ေသာ မဆလ တပါတီစနစ္သည္ လူထု၏ တခဲနက္ဆန္႔က်င္မႈမ်ားေၾကာင့္ ျပဳတ္က်ခဲ့ရသည္။ဗိုလ္ခ်ဳပ္မွဴးၾကီးေစာေမာင္ (အႏိုင္ရတဲ့သူကိုလြဲေပးၿပီး စစ္တန္းလ်ားျပန္မယ္ဟုေျပာခဲ့သူ)
ေခတ္သစ္ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ တတိယအၾကိမ္ေျမာက္ စစ္တပ္အာဏာသိမ္းမႈကို ေခါင္းေဆာင္ခဲ့ေသာ သူသည္ စက္တင္ဘာ ၁၈ ရက္ေန႕တြင္ တိုင္းျပည္ ေခ်ာက္ထဲက်ေတာ့မည္ဟုအေၾကာင္းျပကာ ဆႏၵျပေနေသာ ျပည္သူလူထုၾကီးႏွင့္ သပိတ္စခန္းမ်ားကို ႏိုင္ငံလုံးအႏွံ႕ ပစ္ခက္ကာ ျဖိဳခြင္းခဲ့သူျဖစ္သည္။ ၁၉၉၀ ျပည့္ႏွစ္ တြင္လြတ္လပ္ၿပီး တရားမွ်ေသာ ပါတီစုံအေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲက်င္းပေပးခဲ့ေသာ သူသည္ အႏိုင္ရေသာပါတီကို အာဏာလြဲေပးကာ စစ္တန္းလ်ား ျပန္မည္ဟုေျပာခဲ့ေသာသူျဖစ္သည္။ ရဟန္းသံဃာမ်ား၏ စစ္တပ္ကိုသပိတ္ေမွာက္မႈကို ႏွိမ္ႏွင္းခဲ့ေသာသူသည္ စိတ္ပုတီးတဖက္ ေသနက္တစ္ဖက္ကိုင္သည္အထိ ျပည္သူလူထုေရွ႕တြင္ စိတ္ဂေယာင္ေျခာက္ျခား ျဖစ္ခဲ့သည္။ အာဏာသိမ္းစစ္တပ္ ကို ကိုယ္စားျပဳေသာအဖြဲ႔ျဖစ္သည့္ ႏိုင္ငံေတာ္ၿငိမ္၀ပ္ပိျပားမႈတည္ေဆာက္ေရးအဖြဲ႔ (န၀တ) ကိုေခါင္းေဆာင္ေသာသူသည္ ၁/၉၀ ဟုေခၚေသာ ေရြးေကာက္ခံကိုယ္စားလွယ္ မ်ားမွ ႏိုင္ငံေတာ္အေျခခံဥပေဒကိုေရးဆြဲရမည္ဟူေသာ အမိန္႕ကိုထုတ္ျပန္ခဲ့ေသာ္လည္း အေကာင္အထည္ေဖာ္ မသြားႏိုင္ခဲ့ဘဲ စစ္တပ္တြင္းတန္ျပန္အာဏာသိမ္းျခင္းကိုခံခဲ့ရသည္။ သူ႕လက္ထက္တြင္ တိုင္းျပည္ ေခ်ာက္ထဲသို႕ တကယ္ေရာက္သြားခဲ့သည္။ဗိုလ္ခ်ဳပ္မွဴးၾကီးသန္းေရႊ (ဘုရင္႐ူးစစ္အာဏာရွင္)
ဗိုလ္ခ်ဳပ္မွဴးၾကီးေစာေမာင္ ကို ဖယ္ရွားကာ အာဏာယူလာေသာသူသည္ ႏိုင္ငံေတာ္ၿငိမ္၀ပ္ပိျပားမႈ တည္ေဆာက္ေရးအဖြဲ႔ (န၀တ) ဟူေသာ အမည္မွ ႏိုင္ငံေတာ္ေအးခ်မ္းသာယာေရးႏွင့္ဖြံ႔ၿဖိဳးေရးေကာင္စီ (နအဖ) သို႕အမည္ ေျပာင္းၿပီး အမိန္႕အမွတ္ ၁/၉၀ ျဖင့္ ကတိေပးခဲ့ေသာ ေရြးေကာက္ခံ ကိုယ္စားလွယ္မ်ားမွ ႏိုင္ငံေတာ္အေျခခံဥပေဒကိုေရးဆြဲရမည္ဟူေသာ အခ်က္ကို မ်က္ကြဲျပဳခ်င္သူျဖစ္သည္။ အမည္ေျပာင္းရုံႏွင့္ ကတိတစ္ခုကို ဖ်က္ပစ္လိုက္ၿပီဟုထင္ေနေသာသူသည္ သူ႕လက္ထက္တြင္ စစ္တပ္လူတန္းစားတရပ္ ေပၚေပါက္လာခဲ့ၿပီး အရာရာကို အေပၚစီးမွ ခ်ဳပ္ကိုင္လာခဲ့ၾကသည္။ ျမန္မာ့လြတ္လပ္ေရးသမိုင္း ႏွင့္ အာဇာနည္မ်ား၏ အခန္းက႑ ကိုေမွးမွိန္ေအာင္လုပ္ခ်င္ေသာသူသည္ ေနျပည္ေတာ္ဟု ေခၚေသာ ၿမိဳ႕ေတာ္သစ္ကိုတည္ေဆာက္ခဲ့ၿပီး ပေဒသရာဇ္ဘုရင္တပါးကဲ့သို႕ ျပဳမူခ်င္သူျဖစ္သည္။ သူ႕လက္ထပ္တြင္ သဘာ၀ဓါတ္ေငြ႕ႏွင့္ အျခားသယံဇာတမ်ားမွ စံခ်ိန္တင္ ႏိုင္ငံျခား၀င္ေငြရရွိခဲ့ေသာ္လည္း ျမန္မာႏိုင္ငံမွ ဒုက္ခသည္မ်ားသည္ အိမ္နီးခ်င္းႏိုင္ငံမ်ားႏွင့္ ကမၻာ့ႏိုင္ငံအသီးသီးသို စံခ်ိန္တင္ထြက္ေျပးခဲ့ၾကသည္။ စစ္တပ္အတြင္း သူႏွင့္အတူ အာဏာသိမ္းရာတြင္ ပါ၀င္ခဲ့ေသာသူမ်ားအပါအ၀င္ စစ္တပ္အတြင္း အစုလိုက္အျပဳံလိုက္ ရွင္းလင္းဖယ္ရွားခဲ့ေသာ သူသည္ ၂၀၀၇ ခုႏွစ္ စက္တင္ဘာတြင္ ေမတၱာပို႔ လမ္းေလွ်ာက္ေသာ ရဟန္းေတာ္မ်ား ႏွင့္ ျပည္သူမ်ားကို ကမၻာတုန္ေအာင္ ႏွိမ္ႏွင္းခဲ့ေသာသူျဖစ္သည္။ ဦးေန၀င္း၏မိသားစု ကို အတုယူေသာ သူ၏မိသားစုသည္ ႏိုင္ငံေက်ာ္ မဂၤလာေဆာင္တစ္ခုကို ဆင္းရဲေသာ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ စိန္စီကာက်င္းခဲ့သည္။ သူလက္ထက္တြင္ တိုင္းျပည္၏အေရးၾကီးေသာ အေျခခံဥပေဒကို ျပည္သူလူထုေရြးေကာက္ခံပုဂိၢဳလ္အမ်ားစု မပါ၀င္ဘဲ ေရးဆြဲခဲ့ၿပီး အျငင္းပြားဖြယ္ အတည္ျပဳခဲ့သူလည္းျဖစ္သည္။ သူ၏လက္ထက္တြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံသမိုင္းတြင္ တခါမွမျဖစ္ဘူးေသာ အဆိုးရြားဆုံး၊ လူအေသအေပ်ာက္အမ်ားဆုံး နာဂစ္မုန္တိုင္း ျဖစ္ခဲ့ၿပီး ကမၻာတြင္ အျငင္းပြားမႈအမ်ားဆုံးေသာ ကယ္ဆယ္ေရးေဆာင္ရြက္မႈလုပ္ငန္းအား ကုလသမဂၢ၊ အာဆီယံ ႏွင့္ အျခားႏိုင္ငံတကာတို႕ အကန္႕အသတ္ မ်ားႏွင့္ေဆာင္ရြက္ေနၾကရသည္။ သူသည္ လက္ရွိျမန္မာႏိုင္ငံကို အုပ္ခ်ဳပ္ေနလ်က္ရွိၿပီး လူအေသအေပ်ာက္ အမ်ားဆုံးျဖစ္ခဲ့သည့္ သဘာ၀ေဘးအႏၱရာယ္ကို လွစ္လ်ဴရႈကာ အတည္ျပဳခဲ့ေသာ အေျခခံဥပေဒအရ ၂၀၁၀ တြင္ ျပဳလုပ္မည့္ ေရြးေကာက္ပြဲကို ေစာင့္ေမ်ာ္လ်က္ရွိသည္။ ၾကားတြင္သူဘာျဖစ္မည္ဆိုသည္ကိုေတာ့ ေစာင့္ၾကည့္ ရမည္ျဖစ္သည္။
